De praktijk van de Participatiewet

Dichterbij de bedoeling van de wet

12 april 2016

Als je de Pieter Braaijweg uitrijdt, rijd je zo de bezoekersgarage van BMW Amsterdam in. De auto’s in de showroom glimmen je tegemoet. Op de werkvloer waar de monteurs aan het werk zijn is het spic en span. Vandaag bezoekt staatssecretaris Jetta Klijnsma samen met Wethouder Arjan Vliegenthart BMW Amsterdam. Klijnsma wil weten hoe de praktijk van de Participatiewet uitpakt in de regio Groot-Amsterdam.

De Participatiewet is niet nieuw

De directeur van BMW Amsterdam, Reinier Mutsaerts, is een werkgever met een sociaal hart. Wat de Participatiewet van hem als werkgever verlangt is niet nieuw voor hem. Hij heeft drie medewerkers met een arbeidsbeperking rondlopen op de werkvloer.

Business case van participeren

27 keer 5 minuten op een dag is toch dik twee uur werk bespaard

Hugo Berghuis werkt al 9 jaar bij BMW, hij heeft fysieke beperkingen en is vrijwel doof. Wel kan hij uitstekend liplezen. Mutsaerts: “Elke dag om 7 uur stipt staat hij klaar om aan de slag te gaan. Hij heeft een overzicht van de auto’s van die dag. Zet de banden klaar. En later op de dag hoeft de dienstdoende monteur dan niet 5 minuten te lopen om de banden te halen. Dat lijkt weinig. Maar 27 keer 5 minuten op een dag is toch dik twee uur werk bespaard. En de klant hoeft minder lang te wachten.” Berghuis: “Ik werk vier uur per dag, want anders gaan mijn armen en rug pijn doen.” Hij laat zijn polsen zien, met littekens van operaties. “Echt balen, want werken is heerlijk!”

Hugo Berghuis op de werkplaats, hij is blij met de Participatiewet

Scott the gangster

Scott’s kamer is van bed tot badkamer gevuld met auto-onderdelen én met posters van New York

Scott Flipphi heeft een verstandelijke beperking en heeft hier bij BMW zijn dagbesteding. Mutsaerts: “Al drie jaar boent hij de vloeren en poetst hij het gereedschap in onze garage. Altijd met een grote glimlach op zijn gezicht. Hij is nog nooit ziek geweest.”

Jetta Klijnsma spreekt hem aan op de werkvloer. Hij vertelt graag en veel over zichzelf. Zijn ouders zijn gescheiden en hij woont in een opvanghuis. “Daar is het druk, en maken de mensen soms ruzie. Hier in de garage is het lekker rustig en iedereen is aardig. Weet je wat het leukste is? Ik mag kapotte auto-onderdelen mee naar huis nemen.” Scott’s kamer is van bed tot badkamer gevuld met auto-onderdelen én met posters van New York. “Deze zomer vlieg ik er met mijn moeder naartoe. Ik kan niet wachten. Die stad staat helemaal vol met taxi’s en dikke BMW’s!” Scott is geliefd onder zijn collega’s. En als er een feestje is, doet hij zijn Scott the Gangster act.

Foto: Ward Oranje

Foto’s: Ward Oranje

Wie ben jij eigenlijk?

“Wie ben jij eigenlijk?” vraagt Scott aan het eind van het gesprek aan Klijnsma. Ze antwoordt: “Ik werk in het kabinet. En het is mijn wens dat iedereen die in Nederland die wil werken ook kán werken. Juist de mensen voor wie dat moeilijker is. Dus daar zet ik me voor in.” Scott glundert: “Dat vind ik heel erg goed!”

Quickscan

Ik ben zó blij dat ik eindelijk weer aan de slag kan gaan. Op deze geweldige plek!

Om aan het quotum arbeidsbeperkten van de Participatiewet te voldoen heeft BMW een quickscan laten uitvoeren door Dirk Dijk, een accountmanager van het Werkgeversservicepunt Groot-Amsterdam (WSP). Dit is een wetenschappelijk onderbouwde manier om secundaire taken overal in het bedrijf op te zoeken en zo banen voor arbeidsbeperkten te creëren. Er liggen nu zeven vacatures, waarvan er vier zijn ingevuld. Rachid Touthouh, gaat komende week – na tweeëneenhalf jaar in de bijstand – aan de slag als showroommedewerker. “Ik ben opgeleid als elektricien. Het is moeilijk om afscheid te nemen van mijn oude vak, maar ben zó blij dat ik eindelijk weer aan de slag kan gaan. Op deze geweldige plek!”

De waarde van een jobcoach

Jetta Klijnsma wil weten op welke punten de Participatiewet in de praktijk verbeterd kan worden. Mutsaerts: “Jobcoaches moeten eerder en beter ingezet worden. Een kandidaat moet al voor een sollicitatiegesprek begeleid worden. Dat gebeurt niet altijd.” Hij noemt een voorbeeld van een kandidaat zonder jobcoach. “Hij kwam binnen met een broek met scheuren, zijn capuchon over zijn hoofd en ging onderuitgezakt in een stoel zitten. Op een sollicitatiegesprek!” Dirk Dijk beaamt dit: “Iedereen heeft baat bij intensievere begeleiding van jobcoaches, de kandidaat zelf, maar ook de werkgever en de collega’s op de werkvloer.”

Doelgroepregister

We hebben de praktijk gezien. Die is moeilijk en weerbarstig. Terwijl die wet moet vliegen!

Een ander punt is de praktijk van het doelgroepregister. Alleen de arbeidsgehandicapten met de grootste beperkingen – en dus het moeilijkst aan een baan komen – worden hierin opgenomen. Jetta Klijnsma vindt dat dit behouden moet worden, “anders worden de mensen die het het hardst nodig hebben alsnog van de arbeidsmarkt verdrongen.”

Het WSP vindt dat iedereen waarbij verminderde loonwaarde op de werkvloer is vastgesteld moet worden opgenomen in het doelgroepregister. Wethouder Vliegenthart begrijpt dat. “We hebben de praktijk gezien. Die is moeilijk en weerbarstig. Terwijl die wet moet vliegen! Als we de eisen van het doelgroepregister versoepelen, kunnen we de kansen op werk voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt vergroten. Volgens mij komen we dan een stuk dichterbij de bedoeling van de wet.”

De WSP samenwerkingspartners:

AM match
Pantar
Uithoorn
De Ronde Venen
Ouder-Amstel
Haarlemmermeer
Diemen
Amsterdam
Amstelveen
Aalsmeer
UWV
AM match, Pantar, Uithoorn, De Ronde Venen, Ouder-Amstel, Haarlemmermeer, Diemen, Amsterdam, Amstelveen, Aalsmeer, UWV